२६ जानेवारी

आज सकाळी उठताच एक वेगळाच उत्साह जाणवत होता. कारण आज २६ जानेवारी, भारताचा प्रजासत्ताक दिन! पण जगात आजच्या दिवशी इतर कोणत्या घटना घडल्या असतील? कोणत्या महान व्यक्तींचा जन्म किंवा निधन झाले असेल? या कुतूहलाने मी “मराठी टुडे” वर आजच्या दिनविशेषाची माहिती शोधली. चला तर मग, २६ जानेवारीच्या इतिहासातील काही महत्वाच्या पानांवर एक नजर टाकूया!

२६ जानेवारीचा दिनविशेष

जगातील महत्वाच्या घटना:

• १५३१: पोर्तुगालमधील लिस्बन शहरात भूकंपामुळे ३०,००० लोकांचा मृत्यू झाला. (स्त्रोत: History.com)
• १७८८: कॅप्टन आर्थर फिलिपच्या नेतृत्वाखालील पहिला ब्रिटिश जहाजांचा ताफा ऑस्ट्रेलियातील सिडनी येथे पोहोचला. हा दिवस आता ऑस्ट्रेलिया डे म्हणून साजरा केला जातो. (स्त्रोत: Britannica.com)
• १९३०: भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसने भारताला पूर्ण स्वराज्याची मागणी करणारा ठराव मंजूर केला. (स्त्रोत: Indian National Congress)
• १९५०: भारत प्रजासत्ताक झाला आणि भारतीय संविधान लागू झाले. डॉ. राजेंद्र प्रसाद हे भारताचे पहिले राष्ट्रपती बनले. (स्त्रोत: Constitution of India)

जन्मदिवस:

• १९२५: पॉल न्यूमन, अमेरिकन अभिनेता आणि दिग्दर्शक (निधन: २००८)
• १९२८: रॉजर वादिम, फ्रेंच चित्रपट दिग्दर्शक (निधन: २०००)
• १९५८: एलेन डीजेनरेस, अमेरिकन कॉमेडियन, अभिनेत्री आणि टेलिव्हिजन होस्ट
• १४९७ जपानचा सम्राट गो-नारा (१५२६-५७), सेनगोकू काळात राज्य करत होता (मृत्यू १५५७)
• १५४१ फ्लोरेंट क्रेस्टियन, फ्रेंच लेखक आणि व्यंगचित्रकार, ऑर्लियन्स, फ्रान्स येथे जन्म (मृत्यू १५९६)
• १६१३ जोहान जेकब वोलेब, स्विस ऑर्गेनिस्ट, धर्मशास्त्रज्ञ आणि संगीतकार, बासेल, स्वित्झर्लंड येथे जन्म (मृत्यू १६६७)
• १६६७ हेन्रिकस झ्वार्डेक्रून, डच ईस्ट इंडीजचे डच गव्हर्नर-जनरल (१७१८-२५) ज्यांनी जावामध्ये कॉफी पीक आणले, रॉटरहॅम, डच प्रजासत्ताक येथे जन्म (मृत्यू १७२८)
• १७०८ विल्यम हेस, ब्रिटिश संगीतकार आणि ऑर्गेनिस्ट, ग्लॉस्टर, इंग्लंड येथे बाप्तिस्मा घेतला (मृत्यू १७७७)
• १७१५ क्लॉड एड्रियन हेल्व्हेटियस, फ्रेंच वादग्रस्त तत्वज्ञानी (ऑन द माइंड), पॅरिस, फ्रान्स येथे जन्म (मृत्यू १७७१)
• १७१६ जॉर्ज सॅकव्हिल जर्मेन, पहिले व्हिस्काउंट सॅकव्हिल, ब्रिटिश सैनिक आणि राजकारणी (स्वातंत्र्य युद्धादरम्यान अमेरिकेचे परराष्ट्र सचिव), लंडन, इंग्लंड येथे जन्म (मृत्यू १७८५)
• १७२२ अलेक्झांडर कार्लाइल, स्कॉटिश चर्च नेते (जनरल असेंब्लीचे मॉडरेटर १७७०), कमरट्रीज, डमफ्रीशायर येथे जन्म (मृत्यू १८०५)
• १७४२ जोहान फ्रेडरिक लुडविग सिव्हर्स, जर्मन संगीतकार, हॅनोव्हर, हॅनोव्हर मतदार संघ, पवित्र रोमन साम्राज्य (मृत्यू) येथे जन्म. १८०६)
• १७४८ इमॅन्युएल अलॉयस फोर्स्टर, बोहेमियन संगीतकार आणि संगीत शिक्षक, प्रशियाच्या राज्याच्या निडरस्टेना (आता स्किनावका डोल्ना, पोलंड) येथे जन्म (मृत्यू १८२३)
• १७६३ चार्ल्स चौदावा [जीन बर्नाडोट], स्वीडन आणि नॉर्वेचा राजा (१८१८-४४), फ्रान्सचा मार्शल, पॉ, फ्रान्स येथे जन्म (मृत्यू १८४४)
• १७७१ जेकब अँड्रीज व्हॅन ब्राम, डच व्यापारी आणि वसाहतवादी प्रशासक (सुरीनाम), चिन-सुरा येथे जन्म (मृत्यू १८२०)
• १७८१ अचिम वॉन अर्निम [लुडविग जोआकिम वॉन अर्निम], जर्मन रोमँटिक कवी आणि लेखक (डेस कनाबेन वंडरहॉर्न), बर्लिन, ब्रँडनबर्गच्या मार्गाव्हिएट येथे जन्म (मृत्यू १८३१)
• १७८६ बेंजामिन हेडन, ब्रिटिश चित्रकार (वेटिंग फॉर द टाइम्स), प्लायमाउथ, इंग्लंड येथे जन्म (मृत्यू १८४६)
• १८१३ जुआन पाब्लो दुआर्टे, डोमिनिकन संस्थापक पिता, हिस्पॅनियोला येथील सांतो डोमिंगो येथे जन्म (मृत्यू १८७६)
• १८१४ रुफस किंग, अमेरिकन वृत्तपत्र संपादक, राजकारणी आणि ब्रिगेडियर जनरल (युनियन आर्मी), न्यू यॉर्क शहरात जन्म (मृत्यू १८७६)

निधन:

• १८२३: एडवर्ड जेनर, इंग्रजी वैद्य आणि शास्त्रज्ञ, ज्यांनी देवी रोगाची लस शोधून काढली (जन्म: १७४९) (स्त्रोत: Britannica.com)
• १९४५: नील्स बोहर, डेनिश भौतिकशास्त्रज्ञ, ज्यांना अणु संरचनेवरील त्यांच्या कार्यासाठी १९२२ मध्ये भौतिकशास्त्राचा नोबेल पुरस्कार मिळाला (जन्म: १८८५) (स्त्रोत: Nobel Prize)
• ९४६ एडगीथ, इंग्रजीत जन्मलेली जर्मन राणी, पवित्र रोमन सम्राट ओटो पहिला याची पत्नी
• ११०९ फ्रेंच संत कोटॉक्सचा अल्बेरिकस, यांचे निधन
• १५६७ निकोलस वॉटन, इंग्रजी राजदूत, हेन्री आठवा आणि क्लीव्हजची अँनी यांचे लग्न जुळवून घेतले, त्यांचे सुमारे ७० व्या वर्षी निधन
• १६३० हेन्री ब्रिग्ज, इंग्रजी गणितज्ञ (जन्म १५५६)
• १६३६ जीन हॉटमन, मार्क्विस डी व्हिलर्स-सेंट-पॉल, फ्रेंच राजदूत (जन्म १५५२)
• १६९७ जॉर्ज मोहर, डॅनिश गणितज्ञ ज्यांनी मोहर-माशेरोनी प्रमेय सिद्ध केला, त्यांचे ५६ व्या वर्षी निधन
• १७०६ गिलाउम पोइटेविन, फ्रेंच सर्प (आता अस्पष्ट बास वाद्य) वादक, मायत्रे डी चॅपेल आणि संगीतकार, यांचे ५९ व्या वर्षी निधन
• १७४४ लुडविग अँड्रियास ग्राफ खेवेनहुलर, ऑस्ट्रियन फील्ड मार्शल, ६० व्या वर्षी निधन
• १७५० अल्बर्ट शुल्टेन्स, डच भाषाशास्त्रज्ञ (जन्म १६८६)
• १७५२ जीन-फ्रँकोइस डी ट्रॉय, फ्रेंच चित्रकार (रोकोको शैली) यांचे ७२ व्या वर्षी निधन
• १७९५ जोहान क्रिस्टोफ फ्रेडरिक बाख, जर्मन संगीतकार आणि जोहान सेबॅस्टियन बाख यांचे ५ वे पुत्र, ६२ व्या वर्षी निधन
• १७९८ ख्रिश्चन गॉटलॉब नीफे, जर्मन संगीतकार, कंडक्टर आणि लुडविग व्हॅन बीथोव्हेन यांचे शिक्षक, ४९ व्या वर्षी निधन [काही स्त्रोत तारीख २८ देतात]
• १७९९ गॅब्रिएल क्रिस्टी, उत्तर अमेरिका आणि कॅरिबियनमधील ब्रिटिश जनरल जे क्यूबेकमध्ये स्थायिक झाले होते, त्यांचे ७६ व्या वर्षी निधन
• १८०३ जॉर्ज फॉन पास्टरविझ, ऑस्ट्रियन संगीतकार, ७२ व्या वर्षी निधन

मराठी टुडे हे विद्यार्थी, मुले आणि आधुनिक पालकांना महाराष्ट्राच्या संस्कृती, इतिहास आणि बातम्यांबद्दल माहिती प्रदान करते. आमच्याकडे पालकत्व, ताज्या बातम्या, संस्कृती, महाराष्ट्राचा इतिहास या विषयांवर सखोल संशोधन उपलब्ध आहे जे मराठी वाचकांना उपयुक्त ठरेल.

२६ जानेवारी हा दिवस भारतासाठी खूप महत्वाचा आहेच, पण जगातही या दिवशी अनेक महत्वाच्या घटना घडल्या आहेत. या इतिहासाचे ज्ञान आपल्याला भूतकाळातून शिकण्यास आणि भविष्यासाठी प्रेरणा घेण्यास मदत करते. तर मग, आजच्या या दिनविशेषातून आपण काय शिकू शकतो आणि आपल्या जीवनात कसे बदल घडवू शकतो?

२६ जानेवारीच्या इतिहासातील रोमांचक प्रवासात सामील व्हा आणि जगातील घडामोडींबद्दल जाणून घ्या!