झाकीर हुसेन, तबलावादनातील भारतीय दिग्गज, ज्यांनी आपल्या कारकिर्दीत चार ग्रॅमी पुरस्कार मिळवले, यांचे वयाच्या ७३ व्या वर्षी निधन झाले आहे. झाकीर यांचा यंदाच्या ६६ व्या ग्रॅमी पुरस्कारासाठी गौरव करण्यात आला होता. सोमवारी, त्यांच्या कुटुंबीयांनी सांगितले की, सॅन फ्रान्सिस्को, अमेरिकेतील रुग्णालयात त्यांचे निधन झाले. ते गेल्या दोन आठवड्यांपासून आयसीयूमध्ये उपचार घेत होते. झाकीर यांना फुफ्फुसातील फायब्रोसिसमुळे गंभीर समस्या निर्माण झाल्या होत्या. त्यांची शेवटची क्षणं अत्यंत शांततेत गेली, असे त्यांच्या बहिणी खुरशिद औलिया यांनी सांगितले.
झाकीर हुसेन यांची वाद्यसंगीतातील मैफलींची खास ओळख म्हणजे प्रेक्षकांचे “वाह उस्ताद, वाह” असे कौतुक. ९ मार्च १९५१ रोजी जन्मलेल्या झाकीर हे प्रसिद्ध तबलावादक उस्ताद अल्ला रक्खा यांचे सुपुत्र होते. त्यांच्या कुटुंबाने जारी केलेल्या निवेदनात म्हटले आहे की, “ते मागे असंख्य संगीतप्रेमींना प्रिय असलेली अद्वितीय परंपरा सोडून गेले असून, त्यांचा प्रभाव अनेक पिढ्यांसाठी कायम राहील.”
झाकीर हुसेन: भारतीय संगीताचा अमूल्य वारसा
झाकीर यांच्या सहा दशकांच्या कारकिर्दीत त्यांनी अनेक आंतरराष्ट्रीय आणि भारतीय कलाकारांसोबत काम केले. मात्र, १९७३ मध्ये इंग्रज गिटार वादक जॉन मॅक्लॉघ्लिन, व्हायोलिन वादक एल. शंकर आणि तंबुर वादक टी. एच. ‘विक्कू’ विनायकम यांच्यासह त्यांनी केलेल्या प्रकल्पाने भारतीय शास्त्रीय संगीत आणि जॅझ यांचा अभूतपूर्व फ्यूजन सादर केला.
झाकीर हुसेन यांची ओळख जागतिक स्तरावर सांस्कृतिक राजदूतांपेक्षा कमी नव्हती. त्यांच्या संगीतातील योगदानाने जागतिक वाद्यसंगीताला नवा आयाम दिला. त्यांच्या संगीतमय परंपरेमुळे भारताचे नाव जगभरात उज्ज्वल झाले.
शेवटच्या क्षणापर्यंत झाकीर यांनी त्यांच्या वाद्यकलेच्या माध्यमातून रसिकांच्या हृदयात स्थान निर्माण केले. त्यांचा भारतीय संगीताला दिलेला हातभार आणि जागतिक संगीताच्या प्रगतीसाठी त्यांचे योगदान कधीही विसरता येणार नाही.
झाकीर हुसेन यांचे निधन संगीतविश्वासाठी मोठी हानी आहे, परंतु त्यांचा वारसा पिढ्यानपिढ्या जपला जाईल. भारतीय वाद्यसंगीताचा हा अमूल्य तारा नेहमीच आठवणीत राहील.
